|
|
|
Zirrikituetatik begira
|
|
Koadro baten istorioa
|
|
Juanjo Olasagarre
|
|
 |
COUBERT pintoreak biluzi bat margotu zuen 1866. urtean. Bertan, emakume baten alua eta sabel aldea erakusten da lehen planoan. Erabat esplizitoki, gorrikerak ageri dira, titi-burua altxatua dago, modeloa kitzikaturik dago, larrualdia jo-tzera doa edo jo berri du.
Bere garaian Couberten pinturek jendea asaldatu zuten baina Munduaren iturburua koadroak ez zuen egin 150 urtez, batzuk ezik, inor gutxik bai-tzekien bazenik ere.
Koadroa, Khalil Bey diplomatiko egipziarrak agindu zion Couberti. Errezel batzuen atzean estalita izaten zuen, eta aukeratu gutxi batzuk izaten zuten miratzeko parada. Horien artean Flaubert eta Maxime du Camp, bere adiskidea Egiptora egin zuten bidaian. Du Campek koadroaren kritika zorrotza egiten du: "Errezela korritzen zenean harriturik geratu nintzen. Emakumea ageri zen, bero, emozionaturik. Hala ere besoak, ixtarrak, aldakak, eskuak, lepoa, burua falta zitzaizkion. Desatsegina zen. Hori ez da artea".
1868. urtean Antonie de La Narderen eskuetan zegoen eta ezkutatzeko Coubert beraren tamaina bereko paisai elurtu bat paratzen zion. Havatny baroiak galeria bati erosi zion 1910. urtean eta koadroak Budapesteko bilduma pribatuan iraun zuen Bigarren Mundu gerra arte.
Azken jabe partikularra Jaques Lacan psikoanalista izan zen. 1955 erosi zuen Sylvia Bataillerekin batera, George Batailleren andre ohia. Lacanek koadroa ezkutatzeko tamaina bereko koadro surrealista bat egiteko agindu zion bere koinatu André Massoni. Gainean koadro surrealista ikus zitekeen, azpian, ezkutuan zegoen Munduaren iturburua. Hainbatean galdetu dute batzuk Lacanen koadroa ezkutatzeko beharraren gainean, izan ere, garaiak beste batzuk ziren eta inor ez zen asaldatuko 1955. urtean biluzi pornografiko bat ikusteagatik. Lacan hil zenean, heren-tzia arazoak zirela eta, Estatuaren eskuetara pasatu zen Couberten koadroa. Gaur egun Musée d'Orsayn dago eta bertako postalik salduena da. Alu bat lehendabiziko planoan. Ezkutatu edo agerian utzi? Esan ala ez esan? Erakutsi ala ez? |
|